Nowe historie 02. Wymowa faktów

red.: Agata Adamiecka-Sitek, Dorota Buchwald

Wydawnictwo: Instytut Teatralny im. Zbigniewa Raszewskiego

ISBN/ISSN: 978-83-63276-00-3
Rok wydania: 2011
Seria wydawnicza: Nowe Historie
Liczba stron: 211

Drugi tom z serii Nowe Historie podejmuje refleksję  nad faktami w dyskursie historycznoteatralnym, a także w domenie samego teatru rozumianego jako sztuka i jako praktyka społeczna, bo tu właśnie pojęcie faktu wydaje się wyjątkowo złożone i otoczone dodatkowymi trudnościami.

Czytaj więcej

30,00 zł

więcej mniej

„Historia to twardy rdzeń interpretacji otoczony papką dyskursywnych faktów” – pisał prowokacyjnie Edward Carr, polemizując z pozytywistyczną tradycją postrzegania historii jako korpusu ustalonych faktów, „pierwotnych” i niezależnych od interpretacji. Tocząca się przed półwieczem dyskusja nie została – jak się zdaje – ostatecznie zamknięta. Badacze dziejów od początku istnienia historii jako dyscypliny zdawali sobie zresztą sprawę z problematyczności poznania historycznego, która wynika z faktu, że wiedza o przeszłości jest zawsze pośrednia i niepełna, choć chętnie ulegali tęsknocie za pewnością i bezpieczeństwem konstrukcji wspartej na twardych faktach. Iluzja faktograficznej historii, będącej rzetelnym, możliwie najpełniejszym i obiektywnym odtworzeniem przebiegu wydarzeń, rozwiała się ostatecznie za sprawą rozpoznań współczesnej humanistyki, problematyzujących każdy z elementów takiej konstrukcji: obiektywną rzeczywistość, czyste fakty, autonomiczny podmiot postrzegający.

Tom niniejszy wpisuje się w tradycję tej dyskusji. Książka jest pokłosiem drugiej konferencji z cyklu Nowe historie, którą Instytut Teatralny im. Zbigniewa Raszewskiego zorganizował wspólnie z Katedrą Dramatu UJ w dniach 15-16 listopada 2010. Jej celem było podjęcie refleksji nad faktami w dyskursie historycznoteatralnym, a także w domenie samego teatru rozumianego jako sztuka i jako praktyka społeczna, bo tu właśnie pojęcie faktu wydaje się wyjątkowo złożone i otoczone dodatkowymi trudnościami. Począwszy od pytania, co jest faktem historycznoteatralnym – premiera?, konkretne przedstawienie?, wypadek, do którego w jego trakcie doszło? – a skończywszy na problemie „faktyczności” w odniesieniu do złożonej i założonej fikcjonalności teatru Zachodu, historia teatru wydaje się szczególnie ciekawym polem praktycznej refleksji nad zagadnieniem faktu. Praktycznej, gdyż zgodnie z sugestią organizatorów pytania o fakt historycznoteatralny, jego relacje ze źródłami, dokumentami i narracjami, padały na konferencji najczęściej w kontekście analizy wybranego przypadku.

Spis treści

Agata Adamiecka-Sitek Mówiąc o faktach

Ewa Domańska Co to jest fakt historyczny (i dlaczego ponownie zadajemy to pytanie)?

Dorota Buchwald Fakty i pamięć

Robert Cieślak Ustanawianie – interpretacja – rekonstrukcja. Widz/krytyk jako historyk teatru

Jarosław Cymerman Ustanowienie historii. Teatr w Lublinie w 1944 roku

Paweł Sztarbowski Fakty, mity i wielkie przełomy

Dariusz Kosiński Palimpsest. O problematyczności faktów w biografii Jerzego Grotowskiego

Wanda Świątkowska Czy Hamlet umarł? Problematyczność faktów wokół Studium o Hamlecie Jerzego Grotowskiego

Leszek Kolankiewicz „Jak bez wysiłku kochać się z Murzynem”: Grotowski w splątanym gaju narracji haitańskich

Anna Kuligowska-Korzeniewska Faktomontaże Leona Schillera

Mateusz Borowski Frakcja i fakty. Dramaturgia i dramatyzacja dyskursu faktograficznego

Mirosława M. Bułat Z pogranicza faktów – fakty z pogranicza

Anna Wypych Gawrońska Stałość, zmienność i ulotność faktów teatralnych – włoscy śpiewacy w Warszawie od 1843 do 1915 roku

Patryk Kencki Fakty i dokumenty, czyli o teatrze staropolskim

Małgorzata Sugiera Zgoda co do faktów – pakt biograficzny

Ewa Wąchocka Pre-teksty i teksty Tadeusza Różewicza

Indeks osób

Noty o autorach

Klienci kupili również

  • 55,00 zł
    Jerzy Grotowski

    Pierwsza całościowa edycja dorobku tekstowego artysty, prezentująca jego biografię twórczą i intelektualną zapisaną własnymi słowami. Książka zawiera łącznie 138 tekstów: artykuły i eseje, autoryzowane transkrypcje wystąpień publicznych i wykładów, rozmowy i wywiady. Wśród nich 37 pozycji nie było dotychczas publikowanych po polsku...

    55,00 zł
  • 25,00 zł

    Nowe biografie to czwarty już tom zbiorowy w serii Nowe Historie, tym razem poświęcony biografistyce – tej pielęgnowanej, ale i zaniedbywanej przez historyków teatru oraz tej uprawianej i wykorzystywanej przez twórców teatralnych. 

    25,00 zł
  • 20,00 zł

    Struktura teatru a struktura spektaklu. Wpływ systemu organizacji instytucji na estetykę przedstawienia w wybranych krajach europejskich. Książka ta jest głównie wstępem do refleksji, która – jak nam się wydaje – będzie w najbliższych latach szczególnie ważna.

    20,00 zł
  • Joanna Krakowska

    Pierwsza książka z serii Teatr publiczny. Przedstawienia 1765–2015 wydawanej wspólnie przez Państwowy Instytut Wydawniczy, Instytut Teatralny im. Zbigniewa Raszewskiego i Instytut Sztuki PAN. Publikacja Joanny Krakowskiej to dziesięć bogato ilustrowanych esejów o sztuce teatru, środowisku teatralnym i inteligencji czterech powojennych dekad.